Ένας επιχειρηματίας που γνωρίζω περίμενε επτά χρόνια για μια δίκη για ανεξόφλητο τιμολόγιο 12.000 ευρώ. Επτά χρόνια αβεβαιότητας, νομικών εξόδων, ψυχολογικής φθοράς — για κάτι που σε ένα σύγχρονο κράτος δικαίου θα λυνόταν σε λίγους μήνες. Αυτό δεν είναι Δικαιοσύνη. Είναι η άρνησή της.
Πόσο αργό είναι το δικαστικό σύστημα Ελλάδα
Η Ελλάδα συγκαταλέγεται σταθερά στις χώρες με τις μεγαλύτερες καθυστερήσεις στη δικαστική διαδικασία εντός της Ευρώπης. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή για την Αποτελεσματικότητα της Δικαιοσύνης (CEPEJ) έχει επισημάνει επανειλημμένα ότι ο μέσος χρόνος εκδίκασης υποθέσεων στην Ελλάδα είναι από τους υψηλότερους στην ΕΕ. Αυτό δεν επηρεάζει μόνο τους πολίτες — επηρεάζει τις επενδύσεις, την οικονομία, τη σχέση του πολίτη με το κράτος.
Η καθυστέρηση δεν είναι τυχαία. Είναι αποτέλεσμα συσσωρευμένων δομικών προβλημάτων: ανεπαρκής ψηφιοποίηση, έλλειψη δικαστών, γραφειοκρατικές διαδικασίες που παραμένουν αναλλοίωτες για δεκαετίες.
Ανεξαρτησία της δικαιοσύνης — γιατί είναι μη διαπραγματεύσιμη
Μια Δικαιοσύνη που χρειάζεται χρόνια για να αποφανθεί δεν είναι ανεξάρτητη — είναι ανίσχυρη. Και μια ανίσχυρη Δικαιοσύνη είναι εύκολα επιρρεπής σε επιρροές. Η ανεξαρτησία της Δικαιοσύνης από την εκτελεστική εξουσία δεν είναι πολυτέλεια — είναι η βάση κάθε κράτους δικαίου. Χωρίς αυτή, δεν υπάρχει ούτε αξιοκρατία, ούτε ασφάλεια, ούτε εμπιστοσύνη στους θεσμούς.
Για τη σύνδεση του κράτους δικαίου με την ηθική διάσταση της νομιμότητας, διαβάστε αυτό το άρθρο μου.
Τι προτείνουμε για το δικαστικό σύστημα
- Πλήρης ψηφιοποίηση δικαστικών διαδικασιών — ηλεκτρονική κατάθεση, διαχείριση και παρακολούθηση υποθέσεων.
- Αύξηση αριθμού δικαστών και βελτίωση υποδομών — ιδιαίτερα στα πρωτοδικεία που αντιμετωπίζουν τη μεγαλύτερη συσσώρευση.
- Αξιολόγηση δικαστών βάσει αντικειμενικών κριτηρίων — χρόνος εκδίκασης, ποιότητα αποφάσεων.
- Ενίσχυση εναλλακτικών μεθόδων επίλυσης διαφορών — διαμεσολάβηση, διαιτησία — για αποσυμφόρηση των δικαστηρίων.
- Μηδενική ανοχή στη διαπλοκή — αυστηρά μέτρα για κάθε προσπάθεια επηρεασμού της δικαστικής κρίσης.
Ο σύνδεσμος αξιοκρατίας και δικαιοσύνης
Η Δικαιοσύνη δεν είναι ανεξάρτητη από την αξιοκρατία — είναι η βάση της. Όταν δεν υπάρχει αξιόπιστη και ταχεία δικαστική προστασία, η «αξιοκρατία» γίνεται κενή λέξη. Όποιος έχει τα μέσα να επηρεάσει ή να παρατείνει μια δικαστική διαδικασία, κερδίζει ανεξάρτητα από το δίκιο.
Στη Φωνή Λογικής πιστεύουμε ότι ένα σύγχρονο κράτος οφείλει να παρέχει στον πολίτη του πρόσβαση σε δίκαιη και ταχεία δικαιοσύνη. Αυτό δεν είναι ιδεολογική επιλογή — είναι ελάχιστη υποχρέωση.
