Στο Παγκόσμιο Αντάμωμα των Παμμακεδονικών Ενώσεων στη Φλώρινα. Η εθνική μνήμη δεν κινδυνεύει από έλλειψη πατριωτισμού, αλλά από έλλειψη διαδικασίας.

Στις 8 Αυγούστου βρέθηκα στη Φλώρινα, στο Παγκόσμιο Αντάμωμα των Παμμακεδονικών Ενώσεων, εκπροσωπώντας τη Φωνή Λογικής. Έφυγα με μια σκέψη που δεν είναι συναισθηματική, αλλά καθαρά πρακτική: οι άνθρωποι αυτοί επιτελούν εδώ και δεκαετίες ένα έργο που κανονικά βαρύνει το κράτος — και το επιτελούν σχεδόν χωρίς κράτος.

Τι είδα

Στη Φλώρινα συναντήθηκαν σύλλογοι από ολόκληρη την Ελλάδα και από την ελληνική Διασπορά: από τις Ηνωμένες Πολιτείες, τον Καναδά και την Αυστραλία μέχρι τη Γερμανία, την Ιρλανδία και τη Νότια Αφρική. Άνθρωποι που συντηρούν αρχεία, που διδάσκουν ελληνικά σε παιδιά τρίτης γενιάς, που οργανώνουν εκδηλώσεις και διασώζουν προφορικές μαρτυρίες. Χωρίς σταθερή χρηματοδότηση, χωρίς μόνιμο θεσμικό συνομιλητή και, πολύ συχνά, με δικά τους χρήματα.

Ξεχώρισαν οι τοποθετήσεις του Προέδρου της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας Πολιτιστικών Συλλόγων Μακεδόνων, Θεόδωρου Χαρανίδη, και του Δημάρχου Φλώρινας, Βασίλη Γιαννάκη.

Ο χαιρετισμός μου

Βρισκόμαστε σήμερα στη Φλώρινα, στο αντάμωμα των παμμακεδονικών πολιτιστικών σωματείων — της Πανελλήνιας Ομοσπονδίας και της Παγκόσμιας Συνομοσπονδίας. Μια συνάντηση που δεν είναι απλώς πολιτιστική, αλλά βαθιά ουσιαστική για την ταυτότητά μας.

Θέλω να ευχαριστήσω θερμά όλους τους παμμακεδονικούς συλλόγους για το έργο τους, διότι κρατούν ζωντανή τη μνήμη, την παράδοση και τις αξίες της Μακεδονίας και της Ελλάδας συνολικά. Σε μια εποχή που συχνά κυριαρχεί η σύγχυση, η παρουσία τους αποτελεί σημείο σταθερότητας και ευθύνης.

Ως εκπρόσωπος της Προέδρου της Φωνής Λογικής, Αφροδίτης Λατινοπούλου, εκφράζω τη στήριξή μας σε κάθε προσπάθεια που υπηρετεί την αλήθεια, την εθνική συνείδηση και τον σεβασμό στην ιστορία μας. Με καθαρό λόγο, χωρίς υπερβολές, αλλά με πίστη σε όσα μας ενώνουν.

Η Ελλάδα χρειάζεται ανθρώπους που θυμούνται, που δημιουργούν και που στέκονται με αξιοπρέπεια. Αυτό ακριβώς εκφράζουν οι σύλλογοι αυτοί. Συνεχίζουμε μαζί, με ευθύνη και αγάπη για την πατρίδα.

Η άποψή μου: η μνήμη δεν χάνεται από έλλειψη πατριωτισμού

Θα μιλήσω ευθέως, διότι το οφείλω στους ανθρώπους που με φιλοξένησαν.

Έχω δουλέψει και στην αγορά και δίπλα στην κρατική μηχανή. Ξέρω πώς εγκρίνεται μια επιχορήγηση, πόσες υπογραφές απαιτεί και τι κοστίζει σε έναν σύλλογο να κυνηγά κάθε χρόνο το ίδιο χαρτί σε τρία διαφορετικά υπουργεία. Η εκτίμησή μου είναι η εξής: η εθνική μνήμη δεν κινδυνεύει επειδή λείπει ο πατριωτισμός· κινδυνεύει επειδή λείπει η διαδικασία.

Ένας σύλλογος στη Μελβούρνη ή στο Τορόντο που διδάσκει ελληνικά σε ενενήντα παιδιά δεν δυσκολεύεται επειδή δεν αγαπά αρκετά την Ελλάδα. Δυσκολεύεται επειδή δεν γνωρίζει πόσους πόρους θα έχει σε δύο χρόνια, ούτε ποιος ακριβώς είναι υπεύθυνος για τον φάκελό του.

Ο εθελοντισμός καλύπτει αυτό το κενό. Δεν το θεραπεύει. Και κάθε χρόνο που περνά το κενό μεγαλώνει, επειδή οι άνθρωποι που κρατούν όρθιο αυτό το έργο δεν αντικαθίστανται εύκολα.

Υπάρχει και μια προθεσμία που κανείς δεν συζητά

Οι τελευταίοι άνθρωποι που άκουσαν αφηγήσεις εκ πρώτης χειρός για τον Μακεδονικό Αγώνα — από γονείς και παππούδες που έζησαν εκείνη την εποχή — φεύγουν. Δεν πρόκειται για ρητορικό σχήμα· είναι απλή αριθμητική.

Ό,τι δεν καταγραφεί τώρα, δεν καταγράφεται ποτέ. Και είναι το είδος της απώλειας που δεν το αντιλαμβάνεσαι τη στιγμή που συμβαίνει· το ανακαλύπτεις είκοσι χρόνια αργότερα, όταν αναζητάς μια πηγή και δεν υπάρχει.

Γιατί δεν πρόκειται για πολιτιστικό πάρεργο

Η αμφισβήτηση της ελληνικότητας της Μακεδονίας δεν επιχειρείται με στρατό. Επιχειρείται με κεφάλαια σε σχολικά βιβλία, με λήμματα σε ψηφιακές βάσεις δεδομένων, με χρηματοδοτούμενα «ερευνητικά» προγράμματα. Απέναντι σε αυτό δεν απαντάς με ανακοινώσεις. Απαντάς με τεκμηρίωση, με αρχεία και με διαρκή παρουσία.

Το ίδιο ισχύει σε όλα τα εθνικά μας ζητήματα: η σοβαρότητα μετριέται σε προετοιμασία, όχι σε ένταση φωνής — όπως έχω γράψει και για τα κυριαρχικά μας δικαιώματα στην ΑΟΖ.

Ο Μακεδονικός Αγώνας δεν είναι κλειστό κεφάλαιο. Είναι υποχρέωση που κληρονομείται. Και οι υποχρεώσεις τιμώνται με έργα, όχι με επετείους.

Ευχαριστώ τους παμμακεδονικούς συλλόγους για τη φιλοξενία και την Πρόεδρο της Φωνής Λογικής, Αφροδίτη Λατινοπούλου, για την εμπιστοσύνη της.